Deze website is deel van www.bruggelokaal.be.

EEN DUITS OORLOGSMONUMENT

EEN DUITS OORLOGSMONUMENT

KRIEGER-DENKMAL DEN KAMERADEN

COUILLET, 1915 - 1920

P.De Vuyst

In herdenking aan haar duizenden gesneuvelden aan de Samber richtte de Duitse bezetter een monument op in het veroverde gebied. Het monument werd onthuld één jaar na de oversteek van de rivier en de bijhorende strijd tussen 21 en 23 augustus 1914 (De Slag om Charleroi). In 1920 werd het monument gedynamiteerd, op 11 november, de verjaardag van de wapenstilstand.

Het monument van 200 ton werd ingewijd op 22 augustus 1915 als aandenken aan de vele gesneuvelden. Niettegenstaande was er geen enkele Duitse begraafplaats in de buurt. Deze toren, opgebouwd uit stenen blokken, stond symbool voor een fier Duits militarisme; kaarsrecht, trots, allesoverheersend, macht uitstralend, tijdloos en onmiskenbaar aanwezig. Het monument moest de kortstondigheid van het leven van vele gesneuvelden overstijgen. In het tijdloze monument bleef de herinnering verder leven en werd de dood verschalkt. Respect en ontzag zou het afdwingen.

Al snel na de oorlog ondernamen particulieren, mede onder invloed van Belgische en Franse veteranen, pogingen om "le monument boche" te vernietigen. De gehate vijand en bezetter was verslagen, de arrogante nalatenschap ongewenst. De brandstichting van vele huizen, het doodschieten van burgers in 1914, de deportaties, en de harde bezetting was men niet vergeten. Om ongelukken te voorkomen besliste de plaatselijke overheid om het monument gecontroleerd te laten ontploffen.

Met veel zin voor symboliek werd het monument om 11 uur ’s morgens, op 11 november 1920 tot ontploffing gebracht. Heel wat plaatselijke notabelen en burgers woonden de vernietiging bij; een uiting van wraak op de doden en misprijzen van de levenden.

Het gebroken stenen skelet werd nooit opgeruimd; men wou de handen niet vuil maken aan dit symbool van de vijand. De vernedering moest compleet zijn; het protserige monument zou ter plaatse in het slijk blijven liggen, begraven onder groen mos in de schaduw van bomen; plat, kapot, gebroken, machteloos en onzichtbaar.

Vandaag kan men onder begeleiding een bezoek brengen aan deze locatie. Net zoals de Duitsers in 1915 tevergeefs hadden gehoopt dat het monument de dood zou verschalken, had het vernietigen van het monument in 1920 de haat evenmin kunnen verschalken. Het nooit opgeruimde puin kreeg een nieuwe pijnlijke betekenis en werd een in stilte verborgen relict dat er opnieuw voor zorgde dat men niet kon vergeten.

De man aangekruist op de foto is "Jean". Hij woonde tegenover het monument en was getuige van zowel de oprichting als de vernietiging ervan.

Dankwoord

Ruben De Vuyst

Dieter De Vuyst

Afbeelding

Verzameling P.De Vuyst

Internetbronnen

https://www.rtbf.be/14-18/article_le-monument-den-kameraden-a-couillet?id=8285155

http://www.sambrerouge14-18.be/le-traite-de-couillet-et-le-monument-oublie/

http://www.charleroi-decouverte.be/index.php?id=331

(bronnen geraadpleegd op 30 april 2017)